ธุรกิจอนิเมะ ตอนที่ 2 : ลดต้นทุนด้วยการฉายรอบดึก

สำหรับคนต่างประเทศ คงมองว่าญี่ปุ่นมีการดันให้อนิเมชั่นเป็นธุรกิจมากกว่าหลายประเทศก็จริง แต่คนญี่ปุ่นยังให้ความสำคัญกับเกมโชว์และเกมโชว์มากกว่าเสมอ ทำให้อนิเมะมีเวลาฉายที่จำกัดลงเหลือแค่ 3 ช่วงเวลาใหญ่ๆ ที่เหมาะสมต่อการฉาย

อนิเมะรอบเช้า

ส่วนใหญ่เป็นการ์ตูนเด็กและการ์ตูนที่ดัดแปลงมาจากหนังสือการ์ตูนดังๆ เช่น One Piece, Naruto, Vanguard, Pretty Cure, Saint Seiya, Hunter X Hunter (2011) เป็นต้น เป็นช่วงที่เจาะกลุ่มผู้ชมรุ่นเยาวชนได้ดี ถ้าเด็กเล็กก็ฉายเร็วหน่อยแบบพวก Jewelpet ที่ฉายตั้งแต่ 7 โมงเช้า บางเรื่องสักตี 5 หรือ 6 โมงเช้าก็มี ส่วนเด็กโตก็สักประมาณ 9 – 10 โมงเช้า

อนิเมะรอบเช้าส่วนใหญ่ได้สปอนเซอร์พอสมควรทำให้ไม่สนด้านยอดขายมากนัก แต่กลุ่มสปอนเซอร์จะยังไม่ค่อยกว้างเท่ารอบเย็น ไม่ค่อยต่างจากการ์ตูนรอบเช้าบ้านเรานัก ถ้าเป็นอนิเมะจากมังงะชื่อดังแบบ One Piece อาจได้สปอนเซอร์เยอะหน่อย

อนิเมะรอบเย็นจนถึงค่ำ

เป็นกลุ่ม เรื่องที่มีสปอนเซอร์รายใหญ่คอยหนุนหลังอยู่ โดยหวังเข้าถึงทั้งกลุ่มผู้ชมวัยรุ่นและผู้ใหญ่เป็นหลัก เช่น ซีรีส์ Mobile Suit Gundam, Gintama, Fairy Tail, Magi เป็นต้น แต่เป็นช่วงที่ยังคำนึงถึงยอดขายแผ่นอยู่พอสมควรเพราะทุนสูงกว่ารอบเช้าพอสมควร และพยายามรักษาคุณภาพงานไว้ระดับหนึ่ง

บางเรื่องไปหวังกับกำไรสินค้าอื่นแทน อย่าง Yu-Gi-OH! ที่กระตุ้นยอดขายการ์ดไปในตัว จนหลายปีที่ผ่านมาหันไปเอาดีทางอนิเมะรอบ Prime Time แทนมังงะ เพราะขายการ์ดได้ดีกว่า ส่วนมังงะภาคหลังๆ ก็ไม่ได้ตั้งใจทำมากนักทำให้เนื้อเรื่องแย่ลง ต้องไปดูในอนิเมะถึงจะสนุก ส่วนพวกกันดั้มขายฟิกเกอร์ได้อีกมากมาย

อนิเมะรอบดึก

การ์ตูนเรื่องใหม่เกือบทั้งหมดจะมีเวลาฉายในช่วงนี้ คิดเป็นประมาณ 80% - 90% ของที่ฉายในฤดูกาลนั้นๆ มีตั้งแต่ช่วง 4 ทุ่มไปถึงตี 3 คนดูในญี่ปุ่นจึงนิยมตั้งเครื่องบันทึกอัตโนมัติไว้ดูในตอนเช้าแทน ปัจจุบันอาจดูผ่านสตรีมหรือช่องทางอื่น

ตารางฉายฤดูใบไม้ผลิ สังเกตว่ารอบดึกเยอะมาก (สถานีโทรทัศน์ญี่ปุ่น มีการนับเกิน 24:00 น.)

สิ่งหนึ่งที่หลายคนเข้าใจผิด คือ อนิเมะที่ฉายรอบดึกเป็นเรื่องมีเนื้อหาไม่เหมาะสมกับเยาวชน จึงถูกย้ายไปฉายในช่วงนั้น ซึ่งเป็นแค่ปัจจัยเสริม ปัญหาหลักไปอยู่ที่เรื่องค่าเช่าสล็อตเวลาที่สูงกว่าปกติมาก เคยมีการเผยข้อมูลเรื่องค่าใช้จ่ายสำหรับเช่าเวลารายการโทรทัศน์ในญี่ปุ่นไว้ดังนี้ (เมื่อหลายปีก่อน)

รอบเช้าถึงค่ำ : 10,000,000 เยน - 100,000,000 เยน (ประมาณ 28 ล้านบาท / ตอน)
รอบดึก : 300,000 เยน -  5,000,000 เยน (ประมาณ 1.44 ล้านบาท / ตอน)
*ช่วงที่เขียน ค่าเงินเยนอ่อนตัวลง เมื่อก่อนประมาณ 40 ล้านบาท

สำหรับการเช่าสล็อตเวลาในการฉาย จะเห็นว่าค่าใช้จ่ายต่างกันมากระหว่างรอบเช้าและรอบดึก ทำให้หลายรายการเลือกที่จะฉายรอบดึกเพื่อลดค่าใช้จ่ายลง แล้วค่อยไปฉายซ้ำในช่องอื่น ซึ่งถ้าเป็นเรื่องที่ดังจริง เวลาฉายจะไม่ค่อยส่งผลกระทบต่อยอดขายนัก

บทความที่เกี่ยวข้อง
ธุรกิจอนิเมะ ตอนที่ 1 : ความซับซ้อนด้านการบริหาร
ธุรกิจอนิเมะ ตอนที่ 3 : ช่วงเวลาฉายกับคุณภาพของงาน
ธุรกิจอนิเมะ ตอนที่ 4 : เหตุที่อนิเมะส่วนใหญ่สร้างแค่ 12 – 13 ตอนจบ
ธุรกิจอนิเมะ ตอนที่ 5 : ยุคของอนิเมะเอาใจผู้ชม